Już w maju szykuje się nie lada gratka dla wielbicieli Aikido. Po raz pierwszy w Polsce pojawi się Larry Reynosa Sensei, uczeń Stevena Seagala. Na ostatni weekend majowy (26-27 maja 2012) rezerwujcie czas na staż w Warszawie. Niedługo więcej informacji.

Nie wiem czym mógłbym się podzielić, co było mądre lub byłoby odebrane jako wielka mądrość. Myślę, że każdy kto ćwiczy Aikido powinien spojrzeć na swoją wyjątkowość i wziąć pod uwagę swoją wartość, która poprowadzi go przez życie oraz rozważyć jak praktykowanie Aikido może wspierać te wartości. Masz dwa wybory w życiu : „Możesz dołączyć do głównego nurtu i robić to, co każdy inny robi i robić to przez lata albo możesz się odróżnić, aby się odróżnić musisz być innym, aby być innym musisz dążyć do tego, żeby być sobą a nie tym kim inni chcą abyś był.” Te zdania pochodzą ze starego poematu, w który ja głęboko wierzę. Aikido jest procesem, w którym doskonalimy się jako ludzie ale musicie iść właściwą drogą, musicie iść uporządkowana drogą, aby ją zrozumieć i cały jej potencjał.
Życzę Wam wszystkiego dobrego wierząc, że być może spotkamy się kiedyś na jednej z takich dróg. Pamiętajcie, kiedy uczeń jest gotowy, wtedy pojawi się nauczyciel. Chciałbym myśleć, że kiedy nauczyciel jest gotowy, wtedy pojawi się uczeń.

Z wyrazami szacunku
Larry Reynosa
21 Lipca 2005

Źródło: aikido.chojnice.pl

Po ogromnych sukcesach i zdobyciu uznania na całym świecie bębniarze Yamato ponownie odwiedzą nasz kraj. Już w marcu w Zabrzu, Warszawie i Poznaniu zaprezentują swój najnowszy spektakl – GAMUSHARA!

Zespół słynie ze spektakularnych widowisk, na których prezentuje sztukę gry na tradycyjnych bębnach taiko. Występ Yamato – bębniarzy z Japonii – to niezwykłe połączenie odgłosów bębnów z dźwiękami tradycyjnych instrumentów strunowych szarpanych (koto, chappa, shino-bue, samisen, kane). YAMATO (duch Yamato to duch narodowy Japonii) wspaniale interpretuje muzyczne tradycje, które od wieków związane są z kulturą i religią Kraju Kwitnącej Wiśni.

Dzięki połączeniu instrumentów muzycznych i wyćwiczonej technice gry, występy YAMATO oferują widzom niezwykłą różnorodność. Niesamowita energia, akrobacje i humor grających wraz z kolorowymi, autentycznymi japońskimi strojami uzupełniają to niezwykłe widowisko.

Yamato Drummers to grupa japońskich bębniarzy założona w 1993 roku w mieście Nara w Japonii. Założycielem jest Masa Ogawa.

Obecnie grupa ma siedzibę we wsi Asuka (prefektura Nara w Japonii). Bębniarze posługują się kilkoma tuzinami bębnów i pałeczkami o wadze do 3,5 kilograma.

Grają na bębnach taiko, flecie, dzwonkach a także tradycyjnych japońskich instrumentach: koto, chappa, shino-bue, shamisen oraz kane.

Od momentu powstania grupa dała ponad 1800 koncertów. Zdobyła swoją popularność w 1998 roku kiedy to wygrała nagrodę Spirit of Fringe.

Źródło: polskieradio.pl | wikipedia.pl

Dwa tygodnie między Nowym Rokiem a Świętem Lampionów (元宵節 Yuanxiaojie) to czas świętowania, a skoro tak, to dobrze wtedy spotkać się przy herbacie. Dlatego zapraszamy na pokaz herbaciany, który odbędzie się w piątek 3 lutego w Bibliotece Publicznej im. Stanisława Staszica na Bielanach. Jak zwykle opowiemy o herbacie chińskiej i jej kulturze, zaparzymy i poczęstujemy wszystkich uczestników, a także pokażemy film „Herbata – złoty skarb Tajwanu” (ok. 25 min.), który był już prezentowany w zeszłym roku w w księgarni-kawiarni Tarabuk. A żeby nie popaść w rutynę, pokaz będzie wzbogacony o nowe elementy – kto przyjdzie, ten się przekona jakie

fot. Magdalena Rybel

Przy okazji będzie można obejrzeć wystawę fotografii i drzeworytów Tajwan – ożywia serca i umysły, która w Bibliotece jest prezentowana do 10 marca.

Miejsce: Biblioteka Publiczna im. Stanisława Staszica w Dzielnicy Bielany, ul. Duracza 19

Czas: piątek 3 lutego, godzina 17:00

Wstęp wolny

Zapraszamy!

Nadesłała Anna Włodarczyk

MIĘDZYNARODOWA FEDERACJA AIKIDO YOSHINKAN

Aiki News: Czy mógłby opisać sensei swoją wizję przyszłego rozwoju Miedzynarodowej Federacji Aikido Yoshinkan?

Shioda Sensei: Moja idea polega na tym, że odkąd świat stał się tak małym miejscem powinniśmy wyjść poza myślenie w kategoriach narodowości. Celem postawionym przed tą federacją jest szerzenie ducha harmonii aikido w całym świecie. Zadaniem jest ustanawianie pokoju, wszędzie, gdzie to możliwe w harmonii z każdym, niezależnie od rasy. Nie istnieje nic wspanialszego niż duch harmonii i kiedy zakładałem tę federację, myślałem o tym, że wszyscy musimy się zjednoczyć, zbliżyć i o tym, że także Amerykanie i Rosjanie muszą stać się przyjaciółmi. Myślałem o świcie, jako o jednej wielkiej rodzinie i o tym, że musimy przezwyciężyć nasze ograniczenia, wąskie horyzonty, nasze separatystyczne, zamknięte na świat podejście Japończyków, po to, aby zmienić świat w miejsce zamieszkałe przez szczęśliwe ludzkie istoty. Dla tego celu powinniśmy odrzucić wszelka broń i zostawić za sobą nasza przeszłość. To, co pragnę przekazać to fakt, że duch aikido polega na poszukiwaniu harmonii. Właśnie skończył się kolejny rok i odbyła się pierwsza ceremonia zakończenia szkolenia – promocja dla instruktorów. Studenci kolejnych roczników dalej trenują. Ludzie z bardzo wielu różnych krajów, w tym np. z Wenezueli i Kolumbii, biorą udział w tych kursach. Zagraniczni studenci podchodzą do szkolenia bardzo entuzjastycznie. Trenują razem z japońskimi kadetami służb policyjnych, ale ich zaangażowanie jest zdumiewające. Także studentki z zagranicy trenują rzeczywiście ciężko.

AN: Za granica jest wielkie zainteresowanie aikido.

SS: Chciałbym uniknąć gwałtownego niekontrolowanego rozrostu struktur organizacyjnych i utraty osobistych więzi miedzy poszczególnymi jej członkami.

AN: Naprawdę życzę sukcesu Yoshinkanowi, aby stał się strukturą modelową. Zazwyczaj organizacje skupiają się na kwestiach organizacyjno biznesowych i aspektach finansowych. Ludzie zapominają o pierwotnych powodach, dla których powołano organizacje i kończy się na skostnieniu struktur. Sądzę, że podejście na sposób Yoshinkan, nacechowane elastycznością, organizacji o ludzkim obliczu, jest bardzo potrzebne.

SS: Jeśli podchodzi się do problemów, w taki sposób jestem przekonany, że pieniądze wkrótce się znajdą. Jeśli nastawiasz się na pieniądze, to coś ci umknie. Sądzę, że ważne jest, aby zapomnieć o pieniądzach, doskonalić się i traktować ludzi, z którymi przyszło nam się kontaktować jak braci. Ci ludzie, dzięki temu będą z tobą współpracować. To jest warunek niezbędny jeśli ma zapanować harmonia między ludźmi.

koniec części siódmej, ostatniej

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

AIKIDO VS. KARATE

Aiki News: Karate stało się powszechnie ćwiczoną sztuką walki od czasu zakończenia II wojny światowej. Jak pan myśli, sensei, jakiego rodzaju techniki aikido są najlepszym sposobem na poradzenie sobie z uderzeniami i kopnięciami z repertuaru karate?

Shioda Sensei: Cóż, myślę że to przede wszystkim sprawa maai [dystansu miedzy walczącymi]. Trzeba utrzymywać bliski dystans. Należy stopić się z kopnięciem, gdy przeciwnik atakuje i skrócić dystans. To ważne. To kwestia timingu/ zgrania w czasie.

AN: Zaawansowany karateka uderza i kopie bardzo szybko…

SS: Tak, to prawda

AN: Czy sadzi pan, że ćwiczenie aikido powinno również obejmować techniki służące do radzenia sobie za typowym atakiem karate, takim jak kombinacja cisów i kopnięć?

SS: To dosyć trudna i złożona sprawa. Obie sztuki, zarówno karate, jak i aikido zaznaczyły swoje terytoria. Jedna z nich przegra jeśli będą ze sobą współzawodniczyć i walczyć. Być może tego rodzaju rzecz mogłaby się zdarzyć w dawnych czasach, kiedy dochodziło do pojedynków miedzy praktykami różnych szkół walki (taryu jiai), ale nie sądzę by tego rodzaju rywalizacja mogła zdarzyć się dziś. Ci, którym podoba się karate ćwiczą karate, ci którzy lubią aiki ćwiczą aiki. Sensei Ueshiba często powtarzał nam : „Ćwiczymy esencję, rdzeń (budo), dlatego nie powinniśmy skupiać się i roztrząsać tego, kto nas atakuje.”

AN: Rozumiem.

SS: Ludzie, którzy razem ćwiczą są przyjaciółmi. W ostatecznej rachunku to jest właśnie największa moralna cnota. Dzięki ćwiczeniu rozwijamy ją. To najważniejsza rzecz. Więc, kiedy dochodzi do konfrontacji z przeciwnikiem robisz swoje mając w głowie / umyśle zharmonizowanie się z nim i spowodowanie, aby porzucił swoje wrogie zamiary. To właśnie owa cnota moralna pozwala zmusić go do poddania się i odstąpienia od jego woli. Stąd nie ma znaczenia, czy przeciwnik trzyma miecz, czy tez jest uzbrojony inaczej…

AN: Ludzie, którzy ćwiczą przez wiele lat i osiągnęli stopnie 2-3 dan niekiedy oglądają zawody karate w telewizji i snują przypuszczenia, czy byliby w stanie poradzić sobie z tego rodzaju atakiem. Gdyby, przypuśćmy, doszło do takiej sytuacji, że musieliby stanąć oko w oko z karateką, w jaki szczególny sposób mogliby uniknąć jego ataków? Dźwignie na stawy, jak np. kote gaeshi mogą nie być wystarczającą bronią. Sadzę, że wielu ludzi zastanawia się i bawi w tego rodzaju rozważania.

SS: No cóż, to kwestia timingu, zrozumienia momentu przepływu energii ki. Sensei Ueshiba mawiał: „Można zrozumieć / wyczuć moment, kiedy twój przeciwnik zamierza wyprowadzić kopnięcie lub cios, przez dostrzeżenie początku przepływu jego ki”. Na przykład, istnieje pewna zabawna historia o Kenzo Futaki sensei (znanym ze swej diety z brązowego ryżu). Kiedyś, gdy Futaki w trakcie treningu atakował shomenuchi senseia Ueshibe, ten wykonywał unik schodząc w prawą stronę. Więc, ponawiając kolejny atak Futaki zaatakował senseia Ueshiba od początku z intencją uderzenia w miejsce, gdzie do tej pory sensei wykonywał unik ale tym razem Założyciel nawet nie drgnął. Mistrz tej klasy potrafi wyczuć ki oponenta. Sensei Ueshiba był w stanie spowodować, że przeciwnik tracił chęć i wolę walki. Potrafił momentalnie przewidzieć stan mentalny (mushin) i wyczuć intencje przeciwnika. Tylko sensei Ueshiba lub ktoś obdarzony równie niezwykłą osobowością może robić tego rodzaju rzeczy.

AN: Jak sadzę pan, sensei, akurat miał okazję użyć swoich umiejętności w trakcie wojny.

SS: Tak, to prawda miałem takie okazje. Przekonałem się, że wszystko co mówił Ueshiba było prawdą. Tego rodzaju rzeczy, faktycznie miały miejsce i to bez wpadania w żadną przesadę. Jeśli odwołasz się do siły fizycznej i przyjmiesz pozycję do walki, zostaniesz pokonany. W obliczu gwałtownego ataku karate zostaniesz pokonany. Nie powinno się myśleć o zrobieniu tego czy tamtego. To są nieistotne szczegóły.
Sensei Ueshiba mawiał: „To nie jest kwestia zwycięstwa lub przegranej. Musicie czuć, że każdy jest waszym przyjacielem”. Kiedy wróciłem do Japonii po wojnie, sensei Ueshiba powiedział mi następującą rzecz: „Nie martw się. Gdziekolwiek i dokądkolwiek pójdziesz, po prostu doskonal się w swojej cnocie”.

AN: Praktycy innych sztuk walki mogą mieć duże trudności ze zrozumieniem i uchwyceniem tej idei.

SS: To bardzo niedobrze. Tak się dzieje, ponieważ oni koncentrują się na zwycięstwie lub porażce. Jeśli nie uwolnimy się od tego sposobu myślenia, to będzie niezwykle trudno osiągnąć postęp w doskonaleniu sztuki walki. Naprawdę, musimy przestać myśleć w ten sposób.

AN: Sensei dostajemy bardzo wiele listów z pytaniami od czytelników chcących poznać Pańską opinię w wielu rozmaitych sprawach.

SS: Jestem przekonany, że jeśli zastanowić się nad tym dogłębnie istotą budo jest duch. Dzieje się tak w przypadku judo, karate i jakiejkolwiek innej sztuki walki. Nie można myśleć jedynie o rozmaitych sposobach poradzenia sobie z takim czy innym atakiem.

koniec części szóstej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

GENEZA NAZWY YOSHINKAN

Aiki News: Zechce Pan powiedzieć, sensei, skąd wzięła się nazwa Yoshinkan?

Shioda Sensei: Pierwotne znaczenie tego terminu to : „powinniśmy zawsze pamiętać, że jesteśmy ograniczonymi istotami i bez wahania, w ciszy kultywować naszego ducha”.
Oznacza to, że powinniśmy zawsze pamiętać o tym, iż jesteśmy ograniczeni / głupi i zawsze musimy koncentrować nasze umysły na tym fakcie i nie możemy pozwolić im na próżne wędrówki. Termin, wyraz Shin odnosi się do ducha. Shin to duchowość, którą powinniśmy pielęgnować i rozwijać. Oto dlaczego wybrałem nazwę Yoshinkan.

AN: Jak pierwotnie wyglądały metody treningowe w aikido yoshinkan i jak były rozwijane?

SS: Mam pełną świadomość, że techniki sensei’a Ueshiba były wspaniałe, ale to, co robił jednego dnia, było całkowicie różne od tego, co robił jeszcze wczoraj. Jako, że sensei Ueshiba robił cokolwiek przyszło mu do głowy, ci którzy obserwowali, to czego dokonywał, robili to bez zrozumienia. Nie istniały w ogóle podstawy, które znamy dzisiaj. O’sensei po prostu wykonywał to, co przyszło mu do głowy.

Ale gdyby spróbować uczyć początkujących w ten sposób nikt niczego by nie pojął. Pomyślałem więc, że muszę usystematyzować techniki w momencie, gdy zacząłem uczyć w Nippon Kokan Steel Company. Zacząłem analizować techniki i rozwijać je, tworzyć system nauczania syntetyzując to, czego się nauczyłem do tamtej pory. Później także uporządkowałem i dopasowałem zastosowania technik. Sprawdzałem też stare techniki, których się nauczyłem.

AN: Czy ktoś w szczególności towarzyszył panu, gdy rozwijał sensei swą metodę treningową?

SS: Kiedy Kyoichi Inoune był młodym adeptem wypróbowywałem wiele wariantów technik bezpośrednio na nim i dzięki temu rozwijałem / udoskonalałem system. I tak na przykład dopracowałem techniki, takie jak hiriki no yosei (rozwijanie siły łokci), a także nazywałem poszczególne techniki.

AN: Tworzył pan, sensei, także nazwy technik??

SS: Tak. Decydowałem również o nazwach poszczególnych technik. Być może ktoś może uznać, że czyniłem to nieco arbitralnie.

AN: Czy sensei Ueshiba nadawał nazwy poszczególnym technikom w okresie przedwojennym?

SS: Stosował termin irimi. Mówił, że sokumen irimi i shomen irimi były także rodzajami irimi. Mawiał również, że „irimi jest esencją aiki”. Oczywiście inne sztuki walki takie jak np. judo nie mają iriminage w swoim repertuarze. Być może używał nazw technik, jakich nauczył się u Sokaku Takedy.

koniec części piątej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

OKRES POWOJENNY

Aiki News: Wydaje się, ze w okresie powojennym Morihei Ueshiba przechodził kilka okresów w swoim nauczaniu.

Shioda Sensei: Fakt, że Ueshiba sensei był doradcą w Butokukai w Kioto, która to organizacja rywalizowała z Kodokanem (Judo) nie był dobry. Kiedy generał MacArthur stanął na czele sił okupacyjnych w Japonii, rozwiązał tę organizację. Sensei Ueshiba był traktowany jak przestępca wojenny i oskarżony o zbrodnie wojenne klasy G. Jego fundacja Kobukai została rozwiązana, a jej działalność zablokowana. Co więcej, dojo Ueshiby sensei zostało czasowo zamknięte, zaś on sam schronił się w odosobnieniu w Iwama. Ponieważ nie mógł w tym czasie ćwiczyć budo, stworzył Aikien (Farmę Aiki) i zaangażował się w rolnictwo w Iwama. Po prostu, wycofał się z czynnego, aktywnego życia. Ja właśnie powróciłem do kraju i kiedy przyjechałem do Iwama zastałem już tam Tadashiego Abe. Był tam też już Yuji, syn Koichiro Ishihara a obecny prezydent Ishihara Sangyo. Około roku 1947 spędziłem razem z moją rodziną dwa miesiące w Iwama.

AS: Czy sądzi pan, sensei, że Ueshiba był wtedy u szczytu swoich technicznych możliwości/umiejętności?

SS: Sądzę że najsilniejszy był około roku 1933 i 1934. W tym czasie dojrzał i stał się znacznie spokojniejszy.

AN: Jak rozumiem organizacja Yoshinkan odegrała ważna rolę w procesie powojennego ożywiania aikido.

SS: Po wojnie Dojo Ueshiby – Ushigome – służyło jako sala taneczna dla sił okupacyjnych. Po moim powrocie do kraju niemal natychmiast zacząłem działać. Byłem pierwszą osobą, która zaaranżowała treningi w Akademii Obrony (Boeichodai) i w departamencie policji. Kiedy opuściłem dojo Ueshiby byłem traktowany jako zdrajca, ale nie czułem się nim. Odwiedziłem blisko 83 komisariaty policji i rzeczywiście promowałem w ten sposób dojo Ueshiby. Nie wiem dokładnie ile pieniędzy mój ojciec zainwestował w dojo Ueshiby przed wojną. Cieszyłem się i cieszę nadal, że byłem dobrze sytuowany i dzięki temu sensei Ueshiba traktował mnie dobrze. Cieszy mnie niezmiernie fakt, że mogłem spędzić wiele czasu u boku Ueshiby podczas jego codziennych, normalnych zajęć, ponieważ to było nieodzowne dla uchwycenia najistotniejszych prawd na temat aikido. Trzeba było spędzić trochę czasu bardzo blisko niego, aby zrozumieć każde jego posunięcie, każdy ruch. Akazawa i Shirata byli prawdziwymi uczniami Ueshiby, ale nie mieli takiego wsparcia i zaplecza finansowego. Sensei zabierał mnie w swoje liczne podróże, ponieważ mogłem sobie na to pozwolić, dzięki finansowej pomocy ze strony mojego ojca. Byłem traktowany w szczególny sposób (śmieje się).

AN: Czy spotkał się Pan z Senseiem Ueshiba tuż przed jego śmiercią?

SS: Odwiedziłem go na cztery dni przed jego śmiercią w dniu 26 kwietnia 1969 r. Kiedyś zapytałem go w dawnych czasach: „sensei, dlaczego jesteś taki silny, skąd bierze się twoja siła? Kiedy byłeś najsilniejszy?” Odpowiedział mi wtedy: „Stanie się to w dniu, w którym pójdę do nieba. To wtedy właśnie będę najsilniejszy. Shioda, powinieneś to rozumieć. Spójrz na płomień świecy; tuż przed tym zanim zgaśnie rozbłyska najmocniejszym światłem. To jest właśnie to!” O’sensei użył tego porównania do płomienia świecy kiedyś i powtórzył to później: „Dlatego do końca swoich dni będę trenował” – stwierdził. Udowodnił to tuż przed swoja śmiercią. Czterech z bliskich uczniów młodszej generacji czuwało przy jego łożu. O’sensei spał, gdy wszedłem, lecz nagle niespodziewanie zerwał się i powiedział: „to ty, dziękuję że przyszedłeś, jadę właśnie na skrzydlatym koniu po bezkresie nieba. Widzę Ziemię z oddali. Shioda, co robi teraz [Kenji] Tomiki? Patrzę i przyglądam się temu”. Ueshiba cierpiał z powodu raka wątroby. Jego ręce stały się szczupłe i wiotkie. Ale kiedy szedł do toalety był w stanie podnieść się samemu, wstać i pójść do łazienki.

Odkąd nie mógł już jeść, pił jedynie wodę, a jego energia była całkowicie wyczerpana wyglądał jakby już zmarł. Biorąc pod uwagę stan, w jakim się znajdował nie mógł „No dalej chodźmy potrenować”. Lekarz stwierdził, że to najgorsze co mogłoby się stać. Zalecił, aby wszyscy starali się go powstrzymać, tak, aby nie mógł wstać. To właśnie dlatego wokół jego łóżka stało czterech młodych ludzi. Kiedy próbował się podnieść i ćwiczyć, czterech ludzi przytrzymywało go i wszyscy [odrzucani] wylatywali w powietrze prosto do ogrodu.

AN: To zdumiewające!

SS: Cztery dni przed śmiercią Założyciel dowiódł tego, o czym mówił wcześniej. W tym czasie jego syn Kisshomaru zmienił imię i mówiono nań Koetsu. Stał czekając w nogach łoża a Ueshiba sensei powiedział tak: „Shioda, chcę abyś wspierał Koetsu w aspekcie technicznym. Pragnę, abyście zawsze współpracowali, abyś mu pomagał. Liczę na ciebie.” Kisshomaru stał tam i słuchał.

koniec części czwartej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

POKAZ DLA CESARZA

Aiki News: Sensei Ueshiba dał specjalny pokaz w Saineikan Dojo w pałacu cesarskim w roku 1941. Czy doszło do tego dzięki jego kontaktom z admirałem Isamu Takeshita?

Shioda Sensei: Tak. Kiedy sensei Takeshita był wielkim szambelanem dworu, cesarz rozkazał mu zorganizować pokaz aikido, aby mógł się zapoznać z tą sztuką i z taką misją Takeshita przyszedł do dojo Ueshiby. Założyciel odpowiedział „Nie mogę pokazywać zafałszowanych technik Jego Cesarskiej Wysokości. Zazwyczaj w aikido atakujący ginie po jednej technice. To fałsz, jeśli napastnik jest rzucany, a potem swobodnie wstaje i atakuje znowu. [Z drugiej strony] nie mogę jednak chodzić wkoło i zabijać moich studentów jednego po drugim.” W ten sposób Ueshiba odrzucił zaproszenie do przeprowadzenia pokazu. Kiedy Takeshita przekazał jego odpowiedź Cesarzowi ten odparł: „nie obchodzi mnie, czy jest to kłamstwo (zafałszowanie). Niech w takim razie pokaże mi owo kłamstwo!”. [Na pokazie] Tsutomu Yukawa i ja [dzięki tej decyzji] robiliśmy ukemi.

AN: O ile wiem cesarz nie był obecny na pokazie tego dnia, gdy odbywała się demonstracja.

SS: Tak, to prawda. Książę Misaka [młodszy brat cesarza], książę Takamatsu, i książę Chichibu przybyli na pokaz. Takeshita sensei był konferansjerem i objaśniał pokazywane techniki. To było naprawdę coś dawać pokaz przed rodziną cesarską w tamtych czasach i musieliśmy niesłychanie uważać, aby w niczym nie uchybić i nie zademonstrować braku szacunku.

AN: Z tego co wiem sensei Ueshiba był chory w czasie pokazu.

SS: To prawda. M. Ueshiba był chory i kiedy Yukawa zaatakował go niezbyt mocno sensei rzucił go niezwykle dynamicznie, tak że złamał mu ramię. Yukawa był bardzo silnym człowiekiem i uwielbiał walczyć. Byliśmy dobrymi przyjaciółmi i kiedy jeździłem do Osaki często wyciągał mnie i szliśmy razem na drinka. Był niezwykle silny i potrafił z łatwością unieść ciężki głaz jedna ręką. Umarł niestety młodo zaraz po powrocie z Mandżurii. Był bardzo dobry w aikido.

AN: Musiał umrzeć niedługo po pokazie przed rodziną cesarską.

SS: Pokaz miał miejsce w roku 1941 a on zmarł jak sądzę w roku 1942.
W 1941 roku, kiedy Ueshiba dał swój ostatni pokaz (w okresie przedwojennym) w Hibyia Kokaido, powiedział wtedy: „Zakończyłem mój trening na poziomie technicznym. Od tej pory zdecydowałem się poświęcić kami (dieta) i treningowi mojego ducha.”

Odkąd opuściłem dojo Ueshiby w 1941 roku jak sadzę były okresy, gdy nie miał żadnego bliskiego ucznia w tamtym czasie. Jego studenci rozproszyli się z powodu wojny. We wczesnym okresie, kiedy pan Shirata i Yonekawa byli uchideshi Założyciela trening był naprawdę drakoński. To nie była łatwa sprawa trenować w tamtych czasach w dojo. A i Założyciel był niezwykle surowy i silny (śmieje się).

koniec części trzeciej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

SZKOŁY W NAKANO I TOYAMA

Aiki News: Czy zna pan okoliczności, w których doszło do tego, że Morihei Ueshiba zaczął uczyć w szkołach wojskowych w Nakano i Toyama?

Shioda Sensei: Sensei Ueshiba zaistniał w szkole Nakano dzięki wprowadzeniu dyrektora Wojskowej i Policyjnej szkoły pana Makoto Miura. Odkąd Szkoła Nakano działała w tej miejscowości w okręgu Meguro, a szkoła Toyama mieściła się w pobliskiej miejscowości Okubo, obie znajdowały się w korzystnym niedalekim położeniu od dojo Ueshiby. O’sensei nauczał także na Army Univeristy (Wojskowej Uczelni Wyższej) w Yotsuya oraz w Naval Academi (Wyższej Szkole Marynarki). Dyrektor tej ostatniej, pan Takahashi, myślę, że był tą osobą, która sprawiła, że Ueshiba sensei nauczał także i w tamtych placówkach. W tamtym czasie książę Takamatsu, młodszy brat cesarza Hirohito był studentem w Wyższej Szkole Marynarki. Sensei Ueshiba regularnie nauczał budo jako przedmiotu obowiązkowego zarówno w szkole w Toyama, jak i w Nakano.

AN: Jak sadzę wśród jego uczniów i studentów szkół wojskowych było pewnie kilku takich, którzy odznaczali się dużą silą, nieprawdaż?

SS: Studenci szkół w Nakano to byli 18- 19-latkowie, których trenowano na szpiegów. Po ukończeniu tej placówki stawali się oficerami, zakładali cywilne ubrania i przenikali na terytorium wroga, aby infiltrować poza granicami Japonii. Było wśród nich wielu także bardzo silnych ludzi.

AN: Czy ćwiczyli w tych szkołach także jakieś inne sztuki walki?

SS: Aikido było jedyną sztuką walki jaką zgłębiali. Studiowali także inne przedmioty, jak np. języki obce.

AN: Biorąc pod uwagę jego duchowe podejście do budo czy sensei Ueshiba miał jakieś moralne wątpliwości, co do nauczania sztuki walki w szkole przygotowującej szpiegów?

SS: Nie. Poproszono go wszak jedynie o nauczanie walki wręcz, niczego więcej.

AN: Podręcznik z objaśnieniami technicznymi dotyczącymi technik aiki budo ostatecznie został opublikowany przez Military Police School (Szkołę Żandarmerii Policyjnej) na początku lat 40. XX w. Czy odkąd sensei Ueschiba nie był w stanie, z powodu ograniczenia czasu prowadzić wszystkich zajęć – uczył wszak również w Kobukanie w Osace – w prowadzaniu treningów i nauczaniu pomagali mu jego uchideschi?

SS: Tak. Pierwotnie sensei Ueshiba jeździł do każdego z tych miejsc, aby szkolić, ale później informował, że w jego imieniu będą prowadzić treningi jego uchi deschi.
Pewnego razu sensei Ueshiba wskazał synowi porucznika komandora Takahashi, studentowi szkoły jako partnerkę do ćwiczeń księżniczkę Takeda, która także praktykowała aiki budo. Podczas wykonywania przez nią rzutu w pozycji siedzącej młody Takahashi niechcący padając uderzył ją stopą w głowę i zranił. To była straszna rzecz, tak więc zastąpiłem go jako jej partner w parze. Musiałem ją traktować jak delikatną porcelanową laleczkę i było to bardzo pouczające doświadczenie (śmieje się). Odkąd kręgi wojskowe zaczęły wspierać aikido sensei Ueshiba został instruktorem prominentnych ministrów w ówczesnych rządach. Pan Higashikuni, książę Takeda, książę Chichibu (młodszy brat cesarza Hirohito), sześcioro dzieci księcia Takamatsu innego z młodszych braci cesarza – wszyscy oni ćwiczyli aikido pod okiem Ueshiby.

koniec części drugiej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992

Gozo Shioda Sensei urodził się w Tokio w roku 1915. W trakcie nauki w szkole średniej ćwiczył judo i kendo. W 1932 roku na piątym roku szkoły średniej zapisał się do Kobukan dojo i ćwiczył pod kierunkiem Morihei Ueshiba. Po skończeniu Takushoku University w roku 1941 został wysłany do Chin, jako sekretarz generała Shunroku Hata. Po powrocie do ojczyzny w 1946 roku, przez krótki czas mieszkał w Iwama w prefekturze Ibaragi. W 1951 został zatrudniony przez Nihon Kokan Steel Company, aby uczyć aikido. W 1955 roku założył organizację Yoshinkan, która prowadzi do dziś duże dojo w Kami Ochiai, niedaleko Shinjuku, dzielnicy Tokio. Jest autorem wielu książek m.in. An Aikido Life. Zmarł w 1994 roku.

Gozo Shioda, założyciel stylu Yoshinkan w aikido, rozpoczął swój trening w 1932 roku w wieku 17 lat. Sześćdziesiąt lat później stoi na czele wyjątkowej międzynarodowej organizacji aikido, której celem jest budowanie światowej harmonii poprzez szerzenie ducha aikido. W niniejszym wywiadzie Shioda sensei przywołuje swoje wspomnienia związane z czasami, gdy był asystentem [bliskim uczniem] M. Ueshiba, wspomina okres nauczania aiki budo w Nakano oraz w Toyama Military Schools, przybliża szczegóły związane z powojennym założeniem i rozwojem organizacji Yoshinkan, a także dzieli się wspomnieniami na temat życia u boku O-sensei.

OSAKA ASAHI NEWSPAPER

AIKI NEWS (AN): Sensei, w naszych wcześniejszych rozmowach opowiadał pan ze szczegółami na temat swoich pierwszych lat spędzonych w dojo Kobukan. W okresie późniejszym towarzyszył pan O’senseiowi jako instruktor, a także nauczał aiki budo w Osace. Jak doszło do tego, że M. Ueshiba sensei zaczął uczyć pracowników biura przedsiębiorstwa [gazety] Osaka Asahi Newspaper?

Shioda Sensei (SS): Prezes Osaka Asahi Newspaper pan Murayama został zaatakowany nożem przez członka pewnej skrajnie prawicowej organizacji. Po tym incydencie społeczność firmy Asahi była mocno przestraszona ponieważ atak miał miejsce mimo obecności zatrudnionych służb ochrony. Dlatego zdecydowano, że strażnicy i ochrona muszą uczyć się jakiejś sztuki walki, samoobrony. Tak oto doszło do tego, że Sensei Ueshiba zaczął nauczać w Osaka Asahi Newspaper.

AN: W jaki sposób prezes Murayama poznał Morihei Ueshibę?

SS: Pan Murayama nie znał Ueshiby osobiście, ale panowie Mitsujiro Ishii oraz Taketora Ogata (1888-1958, dziennikarze i doradcy polityczni, którzy pracowali na rzecz kilku gabinetów rządowych w Japonii – przyp. Stanley Pranin) znali O’senseia i zarekomendowali go prezesowi ok. roku 1933 lub 34. Pierwotnie sensei Ueshiba uczył tylko ochronę i strażników, ale ostatecznie na zajęcia uczęszczało także kilku pracowników biura. Hatsutaro Sugii, ojciec Kazuo Sugii, który działa obecnie w dojo Ueshiby [Hombu Dojo] był w tamtym czasie asystentem dyrektora Działu Reklamy w Osaka Asahi Newspaper i głęboko zaangażował się w studiowanie sztuki aiki. Ćwiczenie w ramach grupy działającej w przedsiębiorstwie nie wystarczało mu dlatego dołączył do dojo Ueshiby w Ushigome i ćwiczył tam przez długi czas. Był prawdziwie zakochany w aiki. Pan Sugii utrzymywał ze mną serdeczne relacje przez wiele lat i kiedy zacząłem tworzyć organizację Yoshinkan w 1965 r. przeszedł do nas i stał się pewnego rodzaju doradcą. Współpracował z Yoshinkan aż do swojej śmierci. Udało mu się zebrać wielu ludzi w Koenjii i pokierować pracami Special Reasearch Associiation [Stowarzyszenia na rzecz badań specjalnych].

AN: Pan Sugii musiał być prawdziwym entuzjastą.

SS: To prawda. Był także człowiekiem o wspaniałej osobowości . Zmarł jakieś 10 lat temu [1982 r.]. W tamtych czasach nie sądziłem, że syn pana Sugii, Kazuo będzie ćwiczył aikido. Musiał być świadomy tego faktu, że jego ojciec regularnie przychodził do mojego dojo.

AN: Sensei, książka zatytułowana „Budo”, którą dzięki prywatnym środkom udało się wtedy wydać ludziom skupionym wokół Kobukan dojo w 1938 roku została ostatnio opublikowana w języku angielskim przez wydawnictwo Kodansha. Pan także pojawia się na kilku zamieszczonych w niej fotografiach.

SS: Tokijski oddział Asahi Newspaper współpracował przy wykonywaniu fotografii do tej książki. Nie wiem dokładnie kto faktycznie napisał tekst. Najwidoczniej, zawartość książki była zaczerpnięta częściowo ze zwojów (mokuroku) autorstwa Sokaku Takeda, mistrza stylu Daito ryu. W tekście nie pojawia się zbyt wiele szczegółów.

AN:. Była jeszcze wcześniejsza książka z opisami technik opublikowana w 1933 roku zatytułowana Budo Renshu, która zawierała rysunki ilustrujące techniki autorstwa panny Takako Kunigoshi. Czy może pan, sensei, powiedzieć nam cos więcej o tej książce?

SS: Pomysł wyszedł właśnie od panny Kunigoshi, która stwierdziła, że „byłaby to wielka strata, gdyby tak cudowne ruchy i techniki nie zostały zachowane dla potomności i zginęły bezpowrotnie”. Sama wykonała notatki i rysunki; była utalentowana pod tym względem, zwłaszcza w rysowaniu historyjek obrazkowych. Książka nie była jednak sprzedawana w dojo. Sensei Ueshiba nie prosił nikogo o zapłatę, ale oczekiwał datku wg uznania – wysokość kwoty nie była w żaden sposób ograniczona!

AN: Wśród wielu później doskonale znanych postaci studiujących pod okiem O’sensei w okresie przedwojennym byli m.in. Koichi Tochei (szef Shinshin Toitsu Aikidokai) oraz Kisaburo Osawa sensei (pierwotny Dojo – cho w Hombu Dojo aikikai, uhonorowany pośmiertnie stopniem 10 dan). Czy przypomina pan sobie kiedy oni zaczęli ćwiczyć?

SS: Sensei Osawa dołączył do naszego dojo. Pan Tohei był studentem [aikido] na Uniwersytecie Keio krótko przed tym zanim ja opuściłem dojo. Ćwiczył judo. Także dwóch zawodników z wyższymi stopniami, niejaki pan Mori, kapitan Klubu Judo Uniwersytetu Keio oraz pan Umeda, konkurent Toheia w studenckich mistrzostwach judo, ćwiczyli u O’sensei. (W tym czasie) Shigemi Yonekawa, Zenzaburo Akazawa i wszyscy z pierwszych uchideshi O’sensei dostali powołanie do wojska, wiec jedynie ludzie starsi, w wieku po poborowym, pozostali w dojo. Pan Minoru Harai (założyciel szkoły/ stylu Korindo) kierował pracami biura dojo. Odkąd cała młodzież poszła do wojska w momencie, gdy tylko sensei Ueshiba otrzymywał zaproszenie i brał udział w jakimś pokazie aiki, zabierał ze sobą Pana Hirai, który dzięki temu nawiązywał wiele cennych znajomości i kontaktów. Ponoć również nauczał aiki w Roppongi

koniec części pierwszej z siedmiu

nadesłał i tłumaczył: Andrzej Łabędzki
Źródło: Aiki News nr 93 wiosna 1992